|
|
Średniowiecze w Europie Północnej
W czasie gdy Europa Środkowa podzielona była na królestwa – Francji, Anglii czy Hiszpanii (co oznaczało podział władzy pomiędzy różne autorytety), Europa Północna stanowiła wyjątek. Na północy nie powstały żadne królestwa, ani monarchie. Wolni ludzie złączeni byli w niewielkie, wzajemnie niezależne, klany rodzinne, które na przestrzeni wieków łączyły siły lub walczyły między sobą. W krajach skandynawskich klany te znane są jako Wikingowie. Właściciel ziemski, nazywany gothi posiadał kilku wiernych kompanów, zwanych thingmen, którzy towarzyszyli mu w czasie wypraw. Zajmowali się oni zwykle grabieżą i niszczeniem innych terytoriów. „Dobry Boże, ocal nas od furii ludzi z Północy” głoszą napisy na starych francuskich kościołach. Tak przed nagłymi atakami Wikingów, ich terrorem i ogromnymi statkami bronili się przerażeni mnisi. Gothi było bardzo wielu, spotykali się na corocznych sesjach plenarnych, na których rozwiązywali wspólne problemy. Zażarcie bronili własnej niezależności pozostając przy anarchistycznej, przez wieki pozbawionej autorytetów i praw, polityce rządzenia. |
|
W Szkocji takie, zgromadzone wokół przywódcy, grupy zajmujące się wojowaniem nazywano Klanami z Wyżyn. Nie byli to Wikingowie, ale zachowywali się tak samo jak oni. Prezentowany przez nas film dokumentalny bada ich bogatą i zdumiewającą historię. Norweska historia wspomina postać Haralda, ambitnego gothi. Odrzuciła go kobieta, którą zamierzał poślubić. Harald poprzysiągł więc nie ścinać, nie czesać i nie myć włosów dopóki nie zostanie królem całej Norwegii. Po kilku latach wojen i okrucieństwa osiągnął swój cel, ściął i umył włosy porzucając tym samym przydomek Haralda „Kłaka” na rzecz Haralda „Jasnowłosego”. Król zwrócił się do pozostałych gothi o przyrzeczenie wierności. Ci, którzy byli zbyt dumni, by złożyć hołd nowemu władcy lub zbyt słabi, by z nim walczyć opuścili zamieszkałe przez nich tereny emigrując do Islandii i na inne nieznane ziemie. Co odważniejsi, na długo przed Krzysztofem Kolumbem, dotarli do Ameryki, którą nazywali Winlandią,. Współcześni ekonomiści chicagowskiej szkoły, pod kierownictwem Miltona Friedmana, uważają społeczeństwo Wikingów za zarodek idealnego anarchizmu rynkowego. |
|
